Ngày 17/9 hằng năm được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) lựa chọn là Ngày Thế giới về An toàn Người bệnh (World Patient Safety Day), nhằm nâng cao nhận thức và thúc đẩy những hành động thiết thực để phòng ngừa, giảm thiểu các tổn hại có thể tránh được trong quá trình chăm sóc y tế.
Năm 2026, WHO lựa chọn chủ đề “Safe care for noncommunicable diseases” – “Khám chữa bệnh an toàn cho các bệnh không lây nhiễm”, với thông điệp “Safe care for life!” – “Chăm sóc sức khỏe an toàn trọn đời!”.
An toàn người bệnh – một hành trình không chỉ diễn ra trong bệnh viện
Với các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, ung thư, đái tháo đường và các bệnh hô hấp mạn tính, người bệnh thường cần được chăm sóc và theo dõi trong thời gian dài.
Hành trình này có thể bắt đầu từ phòng ngừa, khám sức khỏe, phát hiện bệnh, chẩn đoán, điều trị và tiếp tục với việc quản lý bệnh, tái khám, sử dụng thuốc và tự chăm sóc tại nhà.
Mỗi giai đoạn đều có những nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn người bệnh. Vì vậy, chăm sóc an toàn không thể chỉ tập trung vào một lần khám hay một phương pháp điều trị mà cần được duy trì liên tục trong suốt hành trình chăm sóc sức khỏe.
Những rủi ro nào có thể ảnh hưởng đến an toàn người bệnh?
Theo WHO, người mắc bệnh không lây nhiễm có thể đối mặt với những nguy cơ gây tổn hại có thể phòng ngừa trong quá trình chăm sóc, chẳng hạn như:
Chậm trễ trong chẩn đoán hoặc phát hiện bệnh.
Sai sót liên quan đến sử dụng thuốc.
Nhiễm khuẩn liên quan đến chăm sóc y tế.
Sử dụng thiết bị y tế không an toàn.
Thiếu sự phối hợp hoặc liên tục giữa các giai đoạn chăm sóc.
Đặc thù điều trị kéo dài, bệnh lý phức tạp và việc người bệnh có thể phải tiếp cận nhiều dịch vụ y tế khác nhau càng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với sự phối hợp và an toàn trong chăm sóc.
Chăm sóc an toàn bắt đầu từ những điều rất cụ thể
An toàn người bệnh không chỉ là trách nhiệm của bác sĩ hay nhân viên y tế. Đó là sự phối hợp giữa cơ sở khám chữa bệnh, nhân viên y tế, người bệnh và gia đình.
Đối với người bệnh, một số hành động đơn giản nhưng có ý nghĩa quan trọng gồm:
Cung cấp đầy đủ thông tin:
Thông báo cho bác sĩ về tiền sử bệnh, thuốc đang sử dụng, dị ứng và các vấn đề sức khỏe liên quan.
Hiểu rõ kế hoạch điều trị:
Chủ động trao đổi khi chưa hiểu về chẩn đoán, thuốc, xét nghiệm, hướng dẫn điều trị hoặc lịch tái khám.
Sử dụng thuốc đúng hướng dẫn:
Không tự ý thay đổi liều, ngừng thuốc hoặc sử dụng thêm thuốc khi chưa có chỉ định của nhân viên y tế.
Theo dõi những thay đổi của cơ thể:
Khi xuất hiện triệu chứng bất thường hoặc tác dụng không mong muốn trong quá trình điều trị, cần thông báo cho nhân viên y tế.
Duy trì tái khám và theo dõi:
Với bệnh mạn tính, việc tái khám và theo dõi định kỳ giúp bác sĩ đánh giá tình trạng bệnh và điều chỉnh chăm sóc khi cần thiết.
WHO cũng nhấn mạnh việc trao quyền và tạo điều kiện để người bệnh tham gia có ý nghĩa vào quá trình chăm sóc, cùng nhân viên y tế nhận diện nguy cơ và xây dựng các giải pháp an toàn.
An toàn người bệnh là văn hóa cần được duy trì mỗi ngày
Một môi trường khám chữa bệnh an toàn được xây dựng từ nhiều yếu tố: chẩn đoán an toàn, sử dụng thuốc an toàn, kiểm soát nhiễm khuẩn, thực hiện đúng quy trình, trao đổi thông tin đầy đủ và phối hợp giữa các bộ phận trong quá trình chăm sóc.
Đặc biệt với bệnh không lây nhiễm, sự an toàn cần được duy trì từ khi phòng bệnh, phát hiện sớm, chẩn đoán, điều trị cho đến quản lý bệnh lâu dài và tự chăm sóc tại nhà.
Bộ Y tế cũng đề nghị các cơ sở khám chữa bệnh trong thời gian hưởng ứng từ 14/9 đến 30/9/2026 triển khai các hoạt động thiết thực về an toàn người bệnh, phòng ngừa sự cố y khoa, ưu tiên đối với các bệnh không lây nhiễm và tăng cường các giải pháp bảo đảm an toàn cho người bệnh và nhân viên y tế.
Bệnh viện Đa khoa Vạn An – cùng hướng đến chăm sóc an toàn trọn đời
Tại Bệnh viện Đa khoa Vạn An, an toàn người bệnh là một phần quan trọng trong quá trình khám và điều trị.
Mỗi người bệnh có tình trạng sức khỏe, tiền sử bệnh và nhu cầu chăm sóc khác nhau. Vì vậy, quá trình thăm khám và điều trị cần được thực hiện trên cơ sở đánh giá cụ thể, trao đổi đầy đủ thông tin và phối hợp giữa các bộ phận liên quan.
Với những bệnh cần điều trị và theo dõi lâu dài, sự đồng hành giữa người bệnh, gia đình và nhân viên y tế càng trở nên quan trọng. Người bệnh được lắng nghe, hiểu rõ tình trạng của mình và chủ động tham gia vào quá trình chăm sóc sẽ góp phần tạo nên một hành trình điều trị an toàn hơn.
“Safe care for life! – Chăm sóc sức khỏe an toàn trọn đời!”
Ngày Thế giới về An toàn Người bệnh 17/9/2026 không chỉ là một ngày để nhắc nhớ về an toàn trong bệnh viện.
Đó còn là lời nhắc rằng mỗi lần khám, mỗi quyết định điều trị, mỗi liều thuốc, mỗi lần tái khám và mỗi sự trao đổi giữa người bệnh với nhân viên y tế đều có thể góp phần tạo nên một hành trình chăm sóc an toàn hơn.
An toàn người bệnh bắt đầu từ hôm nay – và cần được duy trì trong suốt hành trình chăm sóc sức khỏe.