Đột quỵ là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn phế trên toàn thế giới. Nhiều người cho rằng đột quỵ thường xảy ra vào mùa lạnh, tuy nhiên thực tế cho thấy nguy cơ đột quỵ cũng có thể gia tăng trong những ngày nắng nóng kéo dài.
Việc hiểu rõ nguyên nhân, nhận biết sớm dấu hiệu và chủ động phòng ngừa là yếu tố quan trọng giúp giảm thiểu nguy cơ và hậu quả của đột quỵ.
Vì sao nắng nóng làm tăng nguy cơ đột quỵ?
Theo các tài liệu y khoa, thời tiết nắng nóng có thể ảnh hưởng đến cơ thể thông qua nhiều cơ chế:
- Mất nước: Nhiệt độ cao làm cơ thể tăng tiết mồ hôi, dẫn đến giảm thể tích tuần hoàn và làm máu trở nên cô đặc hơn, từ đó tăng nguy cơ hình thành cục máu đông.
- Rối loạn điều hòa thân nhiệt và huyết áp: Nắng nóng có thể gây giãn mạch, tụt huyết áp hoặc làm huyết áp dao động, ảnh hưởng đến lưu lượng máu lên não.
- Tăng gánh nặng tim mạch: Tim phải hoạt động nhiều hơn để duy trì tuần hoàn, đặc biệt nguy hiểm ở người có bệnh nền.
Những yếu tố này có thể làm gia tăng nguy cơ xảy ra đột quỵ thiếu máu não hoặc xuất huyết não.
Các đối tượng có nguy cơ cao
Một số nhóm đối tượng cần đặc biệt cảnh giác trong mùa nắng nóng:
- Người cao tuổi
- Người mắc tăng huyết áp, bệnh tim mạch, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu
- Người hút thuốc lá, sử dụng rượu bia
- Người làm việc ngoài trời hoặc trong môi trường nhiệt độ cao
- Người có tiền sử đột quỵ hoặc bệnh lý mạch máu não.
Dấu hiệu nhận biết đột quỵ
Đột quỵ thường xảy ra đột ngột và cần được cấp cứu ngay lập tức. Các dấu hiệu điển hình bao gồm:
- Méo miệng, lệch mặt
- Yếu hoặc liệt một bên tay hoặc chân
- Nói khó, nói ngọng, không hiểu lời nói
- Đau đầu dữ dội, chóng mặt, mất thăng bằng
Nguyên tắc nhận biết nhanh thường được khuyến cáo là FAST (Face – Arm – Speech – Time), giúp phát hiện sớm và đưa người bệnh đến cơ sở y tế kịp thời.
Lưu ý các dấu hiệu nguy hiểm trong mùa nắng nóng
Trong điều kiện thời tiết nắng nóng, đột quỵ có thể đi kèm với các biểu hiện của sốc nhiệt:
- Thân nhiệt tăng cao (có thể trên 40°C)
- Da nóng, đỏ, khô
- Rối loạn ý thức, lơ mơ hoặc hôn mê
- Co giật
Đây là tình trạng cấp cứu nguy hiểm, cần được xử trí khẩn cấp tại cơ sở y tế.
Biện pháp phòng ngừa đột quỵ trong mùa nóng
Để giảm nguy cơ đột quỵ, đặc biệt trong mùa nắng nóng, cần thực hiện các biện pháp sau:
Duy trì đủ nước cho cơ thể
Uống đủ nước mỗi ngày, đặc biệt khi làm việc ngoài trời hoặc vận động nhiều, giúp giảm nguy cơ máu cô đặc và hình thành huyết khối.
Hạn chế tiếp xúc với nhiệt độ cao
Tránh ra ngoài trong khung giờ nắng gắt (10h–16h), sử dụng các biện pháp chống nắng khi cần thiết.
Điều hòa nhiệt độ hợp lý
Tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột giữa môi trường lạnh và nóng.
Kiểm soát tốt bệnh lý nền
Tuân thủ điều trị các bệnh như tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch – đây là các yếu tố nguy cơ hàng đầu gây đột quỵ.
Duy trì lối sống lành mạnh
- Hạn chế rượu bia, thuốc lá
- Ăn uống khoa học
- Tăng cường vận động phù hợp
Khuyến cáo từ Bệnh viện Đa khoa Vạn An
Đột quỵ là tình trạng cấp cứu cần được xử trí trong “thời gian vàng” để giảm thiểu tổn thương não và nguy cơ tử vong. Trong mùa nắng nóng, nguy cơ này có thể gia tăng nếu không được phòng ngừa đúng cách.
Người dân, đặc biệt là nhóm có nguy cơ cao, cần chủ động theo dõi sức khỏe, nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường và đến cơ sở y tế ngay khi nghi ngờ đột quỵ.
Chủ động phòng bệnh chính là giải pháp hiệu quả nhất để bảo vệ sức khỏe và chất lượng cuộc sống.