Ngày 25/4 hằng năm được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) chọn là Ngày Thế giới Phòng chống Sốt rét nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng và thúc đẩy các nỗ lực toàn cầu trong kiểm soát, tiến tới loại trừ bệnh sốt rét.
Đây không chỉ là dịp để nhìn lại những thành tựu đạt được mà còn là lời nhắc nhở về nguy cơ của một bệnh truyền nhiễm vẫn còn tồn tại và có thể gây tử vong nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời.
Sốt rét là gì?
Sốt rét là bệnh truyền nhiễm do ký sinh trùng Plasmodium gây ra, lây truyền qua vết đốt của muỗi Anopheles nhiễm bệnh.
Sau khi bị muỗi đốt, các triệu chứng thường xuất hiện sau khoảng 10–15 ngày, bao gồm:
- Sốt cao từng cơn, rét run
- Đau đầu, mệt mỏi
- Buồn nôn, nôn
- Vã mồ hôi sau cơn sốt
Nếu không điều trị kịp thời, bệnh có thể diễn tiến nặng, gây thiếu máu, suy đa cơ quan và đe dọa tính mạng.
Phân biệt sốt rét và sốt xuất huyết
Hai bệnh này đều lây qua muỗi và có triệu chứng sốt, nhưng có những điểm khác biệt quan trọng:
- Sốt rét: sốt thành cơn, có chu kỳ (rét run – sốt – vã mồ hôi)
- Sốt xuất huyết: sốt cao liên tục, có thể kèm đau nhức cơ, phát ban, chảy máu
Việc phân biệt sớm giúp chẩn đoán đúng và điều trị kịp thời, tránh biến chứng nguy hiểm.
Thực trạng và nguy cơ
Mặc dù Việt Nam đã đạt nhiều thành tựu trong phòng chống sốt rét, số ca mắc đã giảm mạnh và nhiều địa phương được công nhận loại trừ bệnh, nhưng nguy cơ vẫn tồn tại, đặc biệt tại các vùng rừng núi, biên giới.
Trên thế giới, sốt rét vẫn là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, với hàng trăm triệu ca mắc mỗi năm.
Làm thế nào để phòng bệnh sốt rét?
Sốt rét có thể phòng ngừa và điều trị được nếu phát hiện sớm và áp dụng đúng biện pháp.
Các biện pháp phòng bệnh hiệu quả bao gồm:
- Ngủ màn, đặc biệt tại vùng có nguy cơ
- Sử dụng thuốc xua muỗi, mặc quần áo dài khi đi rừng
- Diệt muỗi, loại bỏ nơi sinh sản của muỗi
- Khám ngay khi có dấu hiệu sốt sau khi đi từ vùng có dịch
Thông điệp Ngày Thế giới Phòng chống Sốt rét
Ngày 25/4 là lời kêu gọi mỗi người dân:
- Nâng cao nhận thức về bệnh sốt rét
- Chủ động phòng tránh muỗi đốt
- Phát hiện sớm và điều trị kịp thời
Chủ động phòng bệnh không chỉ bảo vệ bản thân mà còn góp phần bảo vệ cộng đồng.
Khuyến cáo từ Bệnh viện Đa khoa Vạn An
Khi có các dấu hiệu nghi ngờ như sốt cao, rét run, mệt mỏi kéo dài – đặc biệt sau khi đi đến vùng có nguy cơ – người bệnh cần đến cơ sở y tế để được kiểm tra và điều trị kịp thời.
Chủ động phòng ngừa và phát hiện sớm chính là chìa khóa để kiểm soát hiệu quả bệnh sốt rét.